Δημαρχείο Αθηνών-Πλατεία Κοτζιά

Το εντυπωσιακό μέγαρο του Δημαρχείου δεσπόζει στο κέντρο της Αθήνας, μπροστά στην πλατεία Κοτζιά. Το επιβλητικό κτίριο του παλαιού Δημαρχείου στην οδό Αθηνάς αποφασίστηκε, σχεδιάστηκε και χτίστηκε την τετραετία 1871-1874 επί δημαρχίας Παναγή Κυριακού. Τα σχέδια και η μελέτη του κτιρίου έγιναν από τον αρχιτέκτονα Παναγιώτη Κάλκο.

Αρχικά το κτίριο ήταν διώροφο με κεραμοσκεπή και πρόπυλο δωρικού ρυθμού και είχε αισθητική και αρχιτεκτονική αυστηρού νεοκλασικού ρυθμού. Κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα έγιναν αρκετές επεμβάσεις, τόσο επί δημαρχίας Σπύρου Μερκούρη (1901) όσο και επί δημαρχίας Κωνσταντίνου Κοτζιά και Αμβροσίου Πλυτά (1935-1937). Τότε ήταν που προστέθηκε και τρίτος όροφος και έγιναν εκτεταμένες επεμβάσεις στην εξωτερική διακόσμηση του κτιρίου. Στο εσωτερικό του διακοσμείται με εξαίρετα έργα γνωστών Ελλήνων ζωγράφων. Με την Υ.Α. ΥΠΠΟ/ΔΙΛΑΠ/Γ/507/13609/30.3.89, ΦΕΚ251/Β/12.4.89 έχει χαρακτηρισθεί ως ιστορικό διατηρητέο μνημείο, αφενός διότι είναι κτίριο σημαντικό για τη μελέτη της ιστορίας της αρχιτεκτονικής και πολεοδομικής εξέλιξης της πόλης, αφετέρου διότι αποτελεί χαρακτηριστικό σημείο αναφοράς στη ζωή των κατοίκων της Αθήνας.

Η Πλατεία Κοτζιά, επισήμως γνωστή ως «Πλατεία Εθνικής Αντιστάσεως», είναι η πλατεία απέναντι από το Δημαρχείο Αθηνών, με τα νεοκλασικά κτίρια της Εθνικής Τράπεζας και του Μεγάρου Μελά να την περικλείουν. Σε κοντινή απόσταση και η Δημοτική Αγορά Αθηνών (1878). Οφείλει το όνομά της από τον δήμαρχο Αθηναίων Κωνσταντίνο Κοτζιά (1934-1936 και 1951). Η πλατεία κατασκευάστηκε το 1874 ως Πλατεία Λουδοβίκου. Σχέδια κατασκευής υπόγειου χώρου στάθμευσης κάτω από την πλατεία οδήγησαν σε ευρεία προσπάθεια προληπτικών αρχαιολογικών ανασκαφών μετά το 1985, οι οποίες ανακάλυψαν σημαντικά ευρήματα χρονολογούμενα στην αρχαία περίοδο: κατάλοιπα αρχαίας οδού, αριθμός ταφικών μνημείων, θεμέλια κτίσματος και το Θεμιστόκλειο Τείχος.