Αρχαιολογικό Μουσείο Πόρου

Το Αρχαιολογικό Μουσείο Πόρου κτίστηκε τη διετία 1967-1968 στη θέση της παλαιάς οικείας του Αλέξανδρου Κοριζή (πρωθυπουργού της Ελλάδας το 1941), η οποία δωρήθηκε από τους κληρονόμους του στο Ελληνικό Δημόσιο για τον σκοπό αυτόν. Στο Μουσείο υπάρχουν δύο αίθουσες έκθεσης, μία στο ισόγειο και μία στον όροφο του κτιρίου, που φιλοξενούν εκθέματα απ’ όλη την περιοχή της Τροιζηνίας, καθώς και τα ευρήματα των παλαιών ανασκαφών του Φιλαδελφέως στην Ερμιόνη.

Η έκθεση του ισογείου περιλαμβάνει γλυπτά, επιγραφές και αρχιτεκτονικά μέλη από την Τροιζήνα, την Καλαυρεία και τα Μέθανα. Στον προθάλαμο της αίθουσας εκτίθεται ένα μεγάλο ανάγλυφο με παράσταση σκύλου, λαξευμένο σε ογκώδη λιθόπλινθο με αναθυρώσεις που δείχνουν ότι ήταν ενσωματωμένο σε αρχαίο οικοδόμημα. Βρέθηκε στην περιοχή του Αγίου Γεωργίου στην κοιλάδα της Φούσας (κοντά στο χωριό άνω φανάρι), όπου είναι από παλιά γνωστή η ύπαρξη εκτεταμένου αρχαίου οικισμού και νεκροταφείων. Στον ίδιο χώρο έχει εκτεθεί και ένα γύψινο εκμαγείο της φημισμένης ενεπίγραφης στήλης από την Τροιζήνα με το κείμενο του αθηναϊκού ψηφίσματος που πρότεινε ο Θεμιστοκλής το 480 π.Χ. για την αντιμετώπιση της περσικής εισβολής. Το πρωτότυπο της στήλης αυτής, όπως είναι γνωστό, βρίσκεται σήμερα στο Επιγραφικό Μουσείο Αθηνών (ΕΜ 13330). Στα επιγραφικά εκθέματα περιλαμβάνονται επίσης ένα αρχαϊκό επίγραμμα (γύρω στο 600 π.Χ.) χαραγμένο σε κυβόλιθο από τραχείτη, επιτάφειο σήμα του Ανδροκλή, γιου του Ευμάρη, που βρέθηκε στα Μέθανα, ένα τιμητικό ψήφιασμα της πόλης της Τροιζήνας για τον Εχίλαο Φιλωνίδου από τις Πλαταιές (369 π.Χ.), και το ενεπίγραφο βάθρο ενός χάλκινου ανδριάντα του αυτοκράτορα της Ρώμης Μάρκου Αυρηλίου, ανάθημα της πόλης των Μεθάνων (175-180 μ.Χ.).

Η γλυπτική των κλασικών χρόνων αντιπροσωπεύεται από δύο αγαλματίδια, ένα γυμνό αγόρι και μια γυναίκα με χιτώνα και ιμάτιο, που προέρχονται από τις παλαιές ανασκαφές του Legrand στην ακρόπολη της Τροιζήνας, από ένα αγαλματίδιο του Ασκληπιού, που βρέθηκε στην ανασκαφή του Wide στην Καλαυρεία, και από μερικές επιτύμβιες στήλες του 4ου αι. π.Χ., πρόσφατα ευρήματα από την περιοχή των νεκροταφείων της αρχαίας πόλης. Ανάμεσα στις τελευταίες ξεχωρίζει ένα αξιόλογο επιτύμβιο ανάγλυφο με υπερφυσικού μεγέθους παράσταση γυναίκας, που φοράει αργείο πέπλο με χαμηλό κόλπο και ιμάτιο που κάλυπτε και το κεφάλι. Το κεφάλι με τον λαιμό, καθώς και οι βραχίονες ήταν ένθετα, κατασκευασμένα από χωριστά κομμάτια μαρμάρου. Οι περισσότερες όμως από τις επιτύμβιες στήλες της Τροιζήνας ανήκουν στους αυτοκρατορικούς χρόνους, περίοδο κατά την οποία κατασκευάστηκε και μια σειρά από επιβλητικά ταφικά μνημεία γύρω από τα τείχη της πόλης. Ιδιαίτερο προσωπογραφικό ενδιαφέρον παρουσιάζει η επιτάφια στήλη του Καλαυρεάτη ρήτορα Ξενοκράτη, γιου του Μόσχου, ο οποίος σκοτώθηκε σε μάχη για την πατρίδα του, όπως αναφέρει το χαραγμένο επίγραμμα που χρονολογείται στον 3ο αι. π.Χ. Η στήλη βρέθηκε στην περιοχή προς τα ΒΔ του ιερού του Ποσειδώνος, όπου τοποθετούνται τα νεκροταφεία της αρχαίας Καλαυρείας.

Μια συνοπτική εικόνα της μορφής των κιονοκράνων των τριών κύριων αρχιτεκτονικών ρυθμών και της εξέλιξής τους από τους αρχαϊκούς έως τους ρωμαϊκούς χρόνους προσφέρεται στον επισκέπτη με μια σειρά κιονοκράνων από την παλαιά ανασκαφή των Σουηδών στο Ιερό του Ποσειδώνα στην Καλαυρεία, ένα δωρικό του 6ου αι. π.Χ., ένα άλλο, επίσης δωρικό, του 5ου αι. π.Χ. και ένα γωνιαίο ιωνικό του 4ου αι. π.Χ., που συμπληρώνεται με δύο παραδείγματα κορινθιακών κιονοκράνων της ρωμαϊκής περιόδου, το ένα από τα Μέθανα και το άλλο από την Τροιζήνα. Το δεύτερο από αυτά είναι διακοσμημένο στις δύο κύριες όψεις του με ανάγλυφα προσωπεία, που μαρτυρούν την προέλευσή του από θεατρικό οικοδήμημα. Η παλαιοχριστιανική αρχιτεκτονική αντιπροσωπεύεται επίσης στην έκθεση με κιονόκρανα και επιθήματα αυτής της περιόδου από την ευρύτερη περιοχή της Τροιζήνας.